Ocak 2009'da yayına alınan Google Maps altyapısını kullanan "Cumhurbaşkanımız Nerede?" uygulaması Google servislerine ait bazı IP adreslerine mahkeme kararı ile erişim yasağı koyulmasının ardından hizmet veremez hale gelmişti. Aradan geçen bunca zamana rağmen Google tarafından çözüm üretilmemesi üzerine sorunu kendi yöntemlerimiz ile ortadan kaldırmak üzere durumu incelemeye koyulduk.

Google yoğun ziyaretçi trafiğini sunucular arasında dengelemek için çeşitli yöntemlere başvuruyor. Ülkemizden gelen bağlantılarda Google DNS sunucuları engellenmiş olan IP adresini içeren bir çözümleme yapıyor ve sorunda burada başlıyor. Kullanıcıların kendi bilgisayarlarında yapacakları bazı ayarlar ile bu problemi gidermek mümkün. Ziyaretçilere "Cumhurbaşkanımız Nerede?" uygulamasını kullanabilmek için bu ayarları yapmaları gerektiğini söylemek hiç mantıklı olmayacağı gibi birçok kullanıcının üstesinden gelemeyeceği teknik detayları içeren bir konu olmasıda işin cabası. Öyleyse bu işi kullanıcıların yerine uygulama sunucusunun kendisi yapmalıydı "Reverse Proxy" fikri bu gerekçe ile ortaya çıktı.

http://khm.google.com, http://khm1.google.com, http://mt0.google.com, http://mt1.google.com sunucularının IP adreslerindeki engelden dolayı haritaların yüklenemediğini tespit ettik. Öncelikle uygulama sunucusunda DNS çözümleme ayarlarında bazı değişiklikler yaparak bu servislere erişimi engel bulunmayan IP'ler üzerinden yapmasını sağladık böylece sunucu üzerinde Google Maps servisi çalışır hale geldi. Uygulamada kullandığımız "Google Map Javascript API" yi hazırladığımız Reverse Proxy üzerinden çağırdık.

<script type="text/javascript" src="webproxy.ashx?Url=http://maps.google.com/maps/api/js"></script>

webproxy.ashx dosyası "Url" parametresi ile kendisine gönderilen adrese ziyaretçinin gönderdiği bazı temel üstbilgileri ekleyerek sunucu tarafında bir istekte bulunur (http://msdn.microsoft.com/en-us/library/debx8sh9.aspx). Google sunucusundan alınan yanıt "text/javascript" tipinde ise kullanıcıya bu dosya transfer edilmeden (http://msdn.microsoft.com/en-us/library/system.net.webresponse.aspx) önce IP adreslerine erişim engeli bulunan sunucu adreslerine müdahale edilir. Yerleşik String.Replace metodu kullanılarak örneğin "http://khm.google.com/" adresi "webproxy.ashx?Url=http://khm.google.com/" şeklinde değiştirilir. Böylece kullanıcının internet tarayıcısına ulaşan "Google Map Javascript API" dosyasında erişim engeli bulunan diğer sunuculara yapılacak isteklerin "Reverse Proxy" üzerinden geçmesi gerektiği belirtilmiş olur. Ayrıca Google tarafından kullanıcı oturumunu takip etmek için gönderilen çerez bilgileri kullanıcıya özel bir "Session" değişkeninde saklanır (http://msdn.microsoft.com/tr-tr/library/system.net.httpwebrequest.cookiecontainer.aspx) aksi taktirde daha sonra yapılacak bir dizi isteği Google Map sunucusu ilişkilendiremeyerek yanıt vermeyi kesecektir.

O anda ekranda görülen bölgenin harita fotoğrafları "Google Map Javascript API" dosyasında dinamik olarak yaptığımız değişiklik sayesinde "webproxy.ashx?Url=...." adresi üzerinden talep edilir. Yeni hedefi "Url" parametresinden alan "webproxy.ashx" dosyası kullanıcıya özel olarak saklanan çerez bilgilerini ve kullanıcının tarayıcısından gönderilen bazı temel üstbilgileri ekleyerek sunucu tarafında yeni bir istekte bulunur. Google Maps sunucusu tarafından gönderilen içerik tipinin (MIME) "image/png" olduğu teyit edildiği taktirde istemciye aktarılırken sunucu performansı için istemci tarafı önbellekleme komutları eklenir (http://msdn.microsoft.com/en-us/library/system.web.httpresponse.cache(v=VS.90).aspx). Tüm bu işlemler ziyaretçi farketmeden ve kullandığı internet tarayıcısında yada işletim sisteminde hiçbir ayar değiştirmeyi gerekli kılmadan arka planda kendiliğinden gerçekleşmiş olur.

Yeterli teknik ve kodlama bilgisine sahip değilseniz kendi "Reverse Proxy" uygulamanızı baştan yazmak yerine http://www.codeproject.com/KB/IP/reverseproxy.aspx ve http://www.codeproject.com/KB/web-security/HTTPReverseProxy.aspx adresindeki gibi açık kaynak kodlu projelerden yararlanmayı tercih edebilirsiniz. Eğer PHP tabanlı bir sistem kullanıyorsanız http://www.glype.com/ adresindeki açık kaynak kodlu uygulamaya eklenti yazmayı deneyebilirsiniz.

Cumhurbaşkanlığı resmi web sitesi alt yapısını, şirketimizin bir ürünü olan KolayPortal XL’a geçirdik.  Siteye girdiğiniz zaman gözle görülür hiç bir değişiklikle karşılaşmamanız normal. Çünkü yapılan çalışma görsel olmayıp, site alt yapısını statik html dosyalarından kurtarıp, dinamik bir içerik yönetim sistemine geçirmeyi amaçlıyordu. Yaklaşık iki yıllık bir çalışma neticesinde de bunu başarmış durumdayız.

Sistemin dinamik olması, hata olasılığını en aza indirerek, hızlı bir şekilde siteyi yönetmek anlamına geliyor. Bu da Cumhurbaşkanımız’ın yoğun temposunun, saniye saniye kamuoyuna aktarılmasını kolaylaştırıyor.

Çalışma esnasında bizi en çok yoran kısım, tasarımının ve sayfa adreslerinin  birebir kalmasını sağlamak oldu. KolayPortal XL’in foto albüm modülü, içerik editörü gibi bir çok özelliğini Cumhurbaşkanlığı için modifiye edip, onların alışkanlıklarına ve kullanım tercihlerine göre yeniden düzenledik.

Alt yapı değişikliği ile birlikte yaptığımız ve kullanımı daha da kolaylaştıran ufak tefek iyileştirmelerden de bahsetmek istiyorum. Bunlardan ilki uzun sayfalarda sağ alt köşede çıkan “Yukarı” linki. Bu link sayesinde sayfa altıdan üste hızlı bir şekilde scrool kullanmadan hızlıca çıkılabiliyor.

 
Arama özelliği de site bölümlerine göre yapılabilir hale getirildi. Bu sayede Cumhurbaşkanlığı arşivinde aranan bir konuşma yada haber daha hızlı bulanabilir oldu.

RSS sayfası eklendi ve daha önceden olmayan Açıklamalar, Mülakatlar gibi kategorilerde de rss hizmeti sunulmaya başlandı.

Anasayfadaki haberler kısmı hareketlendirildi ve canlılık kazandırıldı.

Yaklaşık 5 aydır Altius Danışmanlık için bir insan kaynakları sitesi projesi geliştirme sürecindeydik. Yakın zamanda projeminizi internet kullanıcılarının hizmetine açtık. Benzerlerinden farkı yalnızca bilişim çalışanlarına ve bilişim işverenlerine hizmet edecek olması.

Sitemizin adı içerik başlığında da belirttiğim gibi Sinaptik.net. İsim fikirini veren Altius Danışmanlık, İş geliştirme yönetmeni Abdullah Bilgin Bey. Peki neden Sinaptik? Sinaps'in anlamı "Beyindeki sinir hücrelerinin birbirleri ile kimyasal ve elektriksel (titreşimsel) iletişim sağladıkları yapı". Sitenin de bilişim çalışanları ile bilişim firmaları arasındaki iletişimi kurma fikrinden dolay bu isim ortaya çıktı.

Sitenin diğer kariyer sitelerinden farklı olarak öne çıkan özellikleri, bazı kariyer sitelerinde yayılanan ilanlara bu site üzerinden de ulaşabiliyor olmanız. Kamu kurumlarında personel istihdam edilmek üzere yayınlanan ilanlarına da yine Sinaptik.net'den ulaşabilmek mümkün. Tek bir arama sayfasından Sinaptik.net'te yayınlanan iş ilanlarına, diğer kariyer sitelerindeki bilişim ilanlarına ve kamu ilanlarına ulaşabilmeniz mümkün.

Bireysel Üyeler,

• E-posta adresleri yada Facebook hesaplarıyla siteye giriş yapabilirler,
• http://www.sinaptik.net/kisi/hizli-ozgecmis sayfasından, içerisinde temel özgeçmiş bilgileri olan bir form sayesinde hızlıca bir özgeçmiş oluşturabilirler,
• Farklı iş pozisyonlarına başvuru yapmak için birden fazla özgeçmiş oluşturabilirler,
• Oluşturmuş oldukları bu özgeçmişler ücretsiz ve özel bir üyelik gerektirmeden .PDF olarak kaydedebilirler veya istedikleri bir e-posta adresine gönderebilirler,
• Özgeçmişlerini daha önceden hazırlamış olduğumuz 2 şablonda çıktı ve .PDF dosyası şeklinde alabilirler. Bu işlem de özel bir üyelik veya ücret ödenmesini gerektirmez,
• Sitede bulunan iş ilanlarını ve içerikleri sosyal ağ sitelerinde paylaşabilirler,
• Yakın bir zamanda LinkedIn hesaplarıyla da siteye giriş yapabilir, buradaki profilleri ile Sinaptik.net'te işlem yapabilecekler.

Kurumsal Üyeler,

• Yeni iş ilanları yayınlayabilir
• İlanlarına gelen başvurular üzerinde gelişmiş filtreler ile işe en uygun kişiye ulaşabilir,
• Sürekli gelişmekte olan veritabanından yine gelişmiş filtrelerle arama yapabilir,
• Gelişmiş arama sonuçlarında yada ilanlarına başvuru yapan özgeçmiş gruplandırabilir, bu gruplar üzerinde yine arama işlemleri yapabilir,
• Başvuru yapan kişilere yada diğer site üyelerine göndermek üzere mektup şablonları oluşturup, gönderebilir
• Site Araçları adını verdiğimiz kısımdan firma kendilerine ait olan tüm iş ilanlarını yada tek bir ilanı kendilerine ait olan başka bir sitede yayınlayabilirler.

Kısaca Sinaptik.net, bu şekilde.

Bizim için güzel geçen bir geliştirme süreciydi (ve hala süreç devam ediyor :) Projenin sahibi Altius Danışmanlık'a ve bilişim sektörüne hayırlı olmasını dileriz.

İnsan, doğduğunda zihninde sınırlar yoktur, zihni sonsuzdur. Onu sınırlayan bedeni ve çevresidir. Dış dünyayı anlamaya ve kendine sınırlar çizmeye başlar. Belirli bir yaşa geldiğinde artık o sınırlar insanlar için netleşmiş, kalınlaşmıştır. Çoğunlukla bu sınırlarımızı aşmayız, aşmak istemeyiz, istesek bile kendimizde o kuvvetli arzuyu bulamayız.

Ama bazıları vardır ki, sınırları zorlamak ve kendini bir sonrakine taşımak ister, gayret eder, araştırır-öğrenir, kendini zorlar. Ben bu gruptakileri girişimci olarak adlandırıyorum.

Girişimci, insan bulunduğu dairenin farkında olup, bu daireden daha geniş bir daireye geçmeye azmetmiştir. 

Girişimci insanlarda bulunması gereken en önemli özellik heyecanlarıdır. 

Heyecan önemlidir ama tek başına yeterli değil hatta bazen zarar verir. Heyecan'ın gelişmesi, reelleşmesi, canlanması ve vucüt bulması gerekir. Müşahhaslaşmamış bir heyecan platonik aşk gibidir. Mutlu eder gibi acı verir.

Girişimci, hayatta denge kurmaya çalışmalı. Bazı insanlar vardır tek başına dengede durmayı başarabilir. Zihni planda düşüncüleri, bedeni planda yapabilecekleri, duygusal planda içsel güçlerini dengeli bir şekilde kullanır ve  tek başına ayakta durabilir. 

Kanaatimce asıl girişimci tam dengeyi yakalamış olandır.

Eğer insanda zihin, beden, duygu tarafında tam olarak bir denge yoksa mutlaka yanına-sağına-soluna diğer tarafı kuvvetli ve kendisini dengeleyecek dayanaklar almalıdır.

Bir girişimcide zihin-beden dengesi çok önemli en az ikisinin dengeli ve tutarlı olması gerekli. Değilse kendi yarattığı dünyada, çok geniş ve ulaşılmaz hedeflerle hayatını doldururda yıllar sonra boşa kürek çektiğini bile farketmez.

Bence bir işi başarmanın yolu, o işi illa sizin tek başınıza yapmanızdan geçmez. Tek başına yapılan başarılar mutlaka vardır ama gerçek hayat sosyal-hayattır. Sosyal hayatta bireysellik olsa bile işgücü açısından mutlaka ötekine muhtaçsınız. 

Girişimcinin başarılı olması için yapması gerekenler diye bir liste çıkardığımda; Tabi bunları bir kısmını okuduklarım, bir kısmıda şahsi tecrübelerimden oluşturuyor.

- heyecanlı-tutkulu olmalı

- zihin-beden-duygu denkleminden en az ikisinde sınırın üstünde dengeli olmalı, hepsinde dengeli ise süper.

- tecrübe etmekten korkmamalı

- belirli bir konuda derinlemesine yeterli bilgi ve tecrübeli olmalı

- etrafında destekleyecek sosyal bir çevresi olmalı 

- iş fikrini gerek zihninde gerekse reel dünyada müşahhaslaştırabilmeli/prototiplemeli

Bir süredir arabam yolda giderken birden bire gazı kesiyor ve "usta tabiri ile" yığılma yapıyordu. Şöyle düşünebilirsiniz; 120 ile giderken birden ayağınızı gazdan çekiyorsunuz ve araç anında 80'e iniyor. Arkadan gelen araçlar ise birden dibinizde bitiveriyorlar. Özellikle otoyol ve ışık sonrası kalkışlarda oldukça sıkıntılı anlar yaşanmasına sebep oluyor. Demedi demeyin.

Yakıt almadaki bu problemi karbüratörlü araçlarda pislik gelmesi gibi birşey diye yorumlayıp geçer belki diye boşuna ümit etmişim. Geçen gün Mustafa ile sanayiye gittik, aklımdaki ilk şey LPG sistemi ile alakalı olduğu idi, 2 yere sorunca 3. yerde bizim marka LPG ustasını bulduk. Bilgisayarda kontrol etti, beraber tur attık, "abi" dedi, "bunun sorunu elektrik ile alakalı, LPG sistemi iyi çalışyıor. Endüksiyon bobininden olabilir, sen bunu şuradaki Toyota'cı Adil ustaya göster"

Kalktık, Adil ustaya gittik, beraber bir tur attık, "bunun sorunu bobinden" dedi. Elektrik sisteminde kesinti olduğu için araba yığılıyor ama bunu gidip serviste yaptırırsan bobini garantili takarlar daha iyi olur dedi. Tahmini rakam ise yalan olmasın 300 civarı olurmuş.

İyi dedik, ayrıldık. Mustafa "abi servisten önce başka bir ustaya da göstermekde fayda var, benim ustalara bir gidelim mi?" diye teklif edince, kabul ettim. Tek başıma olsam sormam ama söz dinleyesim geldi.

Ustaya uğradık, beraber tur attık, "bu Endüksiyon bobinden olabilir" dedi :)  Bir ihtimal buji kablolarından da olabilirmiş. Toyota parçacısına uğradık, parçacı "ben hiç görmedim bu modellerde bobin arızası" diyerek ortaya yeni bir tez koyuverdi. Onu biraz kınasa da denemek için bir set kablo aldık. Usta araçla biz yayan dükkana döndüğümüzde, ileri geri manevra yapıyorlardı. "Bu" dedi, "geri giderken kesilme yapmıyor, sadece ileri giderken yapıyor, kesin LPG takılırken bir kablo açık kalmıştır, öne gidince kablo sıkışıyor ve şase yapıyor, bak gör!"

Aracı aldılar dükkana, abi kardeş kabloları çekip bırakmaya başladılar, 1-2 dk geçti geçmedi "bak işte!" sesi geldi. Hakikaten bir kablo sıyrılmış, onu bantladılar ve tüm sorun düzeldi.

Diğer ustalar da usta idi ama geri gitmeyi hiç düşünmemiş yahut geri gitseler de farkedememişlerdi. Yaşadıkları bu tür sorunlarda genel problem bobindi ve onu öne çıkarmışlar, gerisini  öngörememişlerdi.  Son usta ise, sorunun genel tespitini yapmış, elektrik kesintisi olduğundan hareketle, ihtimalleri değerlendirmiş, sonrasında tecrübesini konuşturarak hedefi 12'den vurmuştu.  Aklıma "çekici nereye vuracağını bilen usta hikayesi" geldi. Neyseki bizim çekiç bedeli 20 TL imiş.

Profesyonel olmak kolay, lakin bizler işimize ne kadar hakimiz? Ve ne kadar ustayız? Zor olan ise bu sorulardaki olması gereken cevabı verip, çekici yerine vuran usta olabilmek.

Not : Bu yazı, aynı zamanda kişisel bloğum olan http://www.kendimenotlar.com'da da yayınlanmıştır.